VIB viert dertig jaar wetenschap en impact
Jubileumviering in Antwerpse Koningin Elisabethzaal brengt wetenschappers, ondernemers en beleidsmakers samen en zorgt tegelijk voor twee primeurs
ANTWERPEN, 8 oktober 2026 – VIB heeft donderdag zijn dertigste verjaardag gevierd met een dag vol wetenschappelijke uitwisseling en een feestelijke avondsessie voor 1200 aanwezigen in de Koningin Elisabethzaal in Antwerpen. Tijdens het evenement werd de nieuwe spin-off SpectaCell officieel voorgesteld en werden Jon Huyge en Beatriz Garcia Santa Cruz gelauwerd als de eerste laureaten van de Aureus Nova Scientia Prize. Ook Vlaams minister-president Matthias Diependaele woonde de viering bij en ging met de directie van VIB in gesprek over de toekomst van wetenschap en innovatie in Vlaanderen.
Een dag vol inspiratie werd het. Een dag vol terugkijken, maar zeker ook vooruitkijken. Overdag namen wetenschappers en andere medewerkers van VIB deel aan verschillende plenaire sessies en interactieve break-outs. Ze wisselden er ideeën uit over wetenschappelijke samenwerking, nieuwe technologieën, de veranderende onderzoekswereld en de toekomst van het levenswetenschappelijk onderzoek. ’s Avonds sloten externe gasten aan voor een inspirerende avondsessie.
“Dertig jaar VIB is in de eerste plaats dertig jaar inzet, nieuwsgierigheid en samenwerking van duizenden mensen”, zegt een trotse Christine Durinx, managing director van VIB. “We mogen bijzonder trots zijn op wat die gemeenschap heeft opgebouwd. VIB brengt onderzoekers uit verschillende disciplines samen en geeft hen de ruimte en infrastructuur om fundamentele vragen te stellen. Precies daar ontstaan de inzichten waarop toekomstige doorbraken kunnen worden gebouwd.”
Ook Jérôme Van Biervliet, managing director van VIB, benadrukt even trots dat de betekenis van VIB veel verder reikt dan wetenschappelijke publicaties alleen. “De voorbije dertig jaar hebben aangetoond dat uit excellent fundamenteel onderzoek ook concrete maatschappelijke en economische impact kan groeien. Dit vergt echter samenwerking met de translationele teams die we binnen VIB hebben uitgebouwd. Dat is hard werk en onzeker, maar heel motiverend. Zo brengt VIB ontdekkingen naar samenwerkingen, nieuwe producten, behandelingen en bedrijven. Zo realiseren we de impact voor patiënten, of in de landbouw, of in de samenleving. De uitdaging voor de komende jaren is om dit soort ondernemerschap verder te versterken.”
Terugblikken én vooruitkijken
Tijdens de avondsessie werd teruggeblikt op een aantal verhalen die de ontwikkeling van VIB illustreren. Tegelijk lag de nadruk sterk op de toekomst. Artificiële intelligentie, samenwerking tussen onderzoekers, artsen en patiënten, de vertaling van ontdekkingen naar toepassingen en de positie van Vlaanderen in een steeds competitievere internationale omgeving liepen als rode draden door het programma. Vlaams minister-president Matthias Diependaele nam samen met Christine Durinx en Jérôme Van Biervliet deel aan een sofagesprek over de toekomst van wetenschap, innovatie en maatschappelijke impact in Vlaanderen.
“Dertig jaar geleden koos Vlaanderen er bewust voor om groot te denken in biotechnologie. Die keuze rendeert: vandaag is de biotechnologiesector in Vlaanderen goed voor bijna 10 miljard dollar aan toegevoegde waarde en meer dan 21.000 jobs”, zegt Vlaams minister-president Matthias Diependaele. “Maar aan de wereldtop blijven is nooit vanzelfsprekend. Daarom moeten we blijven investeren in excellente wetenschap, internationaal talent en ondernemerschap, zodat ontdekkingen van hier uitgroeien tot nieuwe behandelingen en oplossingen die ver buiten Vlaanderen het verschil maken.”
Primeur: een nieuwe spin-off
Eén van de blikvangers was de officiële voorstelling van SpectaCell, een nieuwe spin-off van imec, VIB en UGent. Het Gentse bedrijf ontwikkelt een platform voor celanalyse waarmee biofarmaceutische bedrijven veelbelovende kandidaat-geneesmiddelen beter kunnen beoordelen en sneller kunnen beslissen welke ze verder ontwikkelen. Waar bestaande analysemethoden dagen in beslag kunnen nemen, is het platform van SpectaCell erop gericht binnen enkele uren inzicht te geven in wat een kandidaat-geneesmiddel met individuele cellen doet. Hierdoor zullen betere behandelingen voor onder meer kanker en aandoeningen van het afweersysteem sneller bij patiënten terechtkomen.
Eerste Aureus Nova Scientia Prize
Tijdens de jubileumviering werd ook voor het eerst de Aureus Nova Scientia Prize uitgereikt. De prijs werd opgericht door Aureus Ars & Scientia (“Aureus”) in samenwerking met VIB en erkent veelbelovende jonge onderzoekers die wetenschappelijke excellentie combineren met het potentieel om een betekenisvolle wetenschappelijke en maatschappelijke impact te creëren.
De Aureus Nova Scientia Prize omvat een Discovery Award voor baanbrekende wetenschappelijke ontdekkingen en een Venture Award voor onderzoekers die de ambitie hebben hun wetenschappelijke inzichten te vertalen naar concrete toepassingen en maatschappelijke impact. Een onafhankelijke internationale jury, samengesteld uit vooraanstaande wetenschappers, industrie-experts en vertegenwoordigers van Aureus en INSEAD Business School, selecteerde de laureaten. De twee winnaars kregen hun prijs tijdens de viering uit handen van Vlaams minister-president Matthias Diependaele.
Trotse, jonge laureaten
Jon Huyghe verbonden aan VIB-UGent ontving de Discovery Award voor zijn baanbrekende onderzoek naar celdood, dat nieuwe inzichten kan opleveren voor ontstekingsziekten en kanker. “Het is een erkenning voor fundamenteel onderzoek. Het is niet altijd eenvoudig om uit te leggen waarom fundamenteel onderzoek belangrijk is, omdat er vaak niet onmiddellijk tastbare gevolgen voor zijn. Maar uiteindelijk vormt het wel de basis om ooit echte impact te hebben op de samenleving.”
Beatriz Garcia Santa Cruz verbonden aan de Université du Luxembourg kreeg de Venture Award, die toegang biedt tot het Business Foundations Certificate Program van INSEAD. Ze krijgt de prijs voor haar werk aan BRAINPATH, waarmee ze een bestaande behandeling voor nachtmerriestoornissen digitaal toegankelijker wil maken voor patiënten. “Ik wilde iets creëren dat niet gewoon zou resulteren in een wetenschappelijke publicatie, maar dat daadwerkelijk nuttig zou kunnen zijn voor het ziekenhuis. (…) Ik heb al opleidingen rond innovatie gevolgd, maar nog nooit een echte formele bedrijfsopleiding. Daarom komt deze prijs voor mij op een heel goed moment.”
OVER VIB
VIB is een onafhankelijk onderzoeksinstituut dat inzichten in de biologie vertaalt naar impactvolle innovaties voor de samenleving. Het werkt samen met de vijf Vlaamse universiteiten en diverse partners in de biotechsector en doet onderzoek in plantenbiologie, kanker, neurowetenschap, microbiologie, ontstekingsziekten, artificiële intelligentie en meer. VIB verbindt wetenschap met ondernemerschap en stimuleert zo de groei van de Vlaamse biotech. Het instituut draagt bij aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen, zoals nieuwe methoden voor diagnose en behandeling en landbouwinnovaties.
Meer info op www.vib.be.
Kristof Windels
