Eerdere infecties hebben langdurige effecten op immuuncellen in de lever 

Veel infecties beïnvloeden de lever, maar er is weinig bekend over de langetermijnimpact van deze infecties op de immuuncellen van de lever. Nu onthult een studie door de teams van Prof. Jo Van Ginderachter (VIB-VUB) en Prof. Kiavash Movahedi aan de VUB langdurige veranderingen in de Kupffercellen van de lever na een infectie. Het werk verschijnt in het vakblad Journal of Hepatology. 

De rol van Kupffercellen 

Ons immuunsysteem is een complex netwerk van cellen en moleculen die samenwerken om ons lichaam te beschermen tegen schadelijke indringers zoals bacteriën, virussen en parasieten. Belangrijke spelers in dit verdedigingssysteem zijn macrofagen, gespecialiseerde immuuncellen die dienstdoen als eerste verdedigingslinie tegen infecties. In de lever, een vitaal orgaan dat verantwoordelijk is voor filtering, speelt een specifiek type macrofaag genaamd Kupffercellen een cruciale rol bij het monitoren van het bloed op ziekteverwekkers. 

Toch zijn de langetermijneffecten van infecties op de immuuncellen van de lever, inclusief Kupffercellen, onbekend. Onderzoekers van het lab van Prof. Jo Van Ginderachter aan het VIB Centrum voor Ontstekingsonderzoek en Prof. Kiavash Movahedi aan de VUB, samen met collega's van UGent en de VIB Single Cell Core, bestudeerden de langdurige effecten van infectie met de parasiet Trypanosoma brucei brucei op de immuuncellen van de lever (in een muismodel voor menselijke slaapziekte). 

Het onderzoekstem, met Prof. Jo Van Ginderachter centraal.
Het onderzoekstem, met Prof. Jo Van Ginderachter centraal.

Een blijvend merkteken 

Door gebruik te maken van geavanceerde technieken zoals fate mapping, single-cell sequencing en epigenetische analyse, kregen de onderzoekers – geleid door Mohamed Amer Musrati en Dr. Benoit Stijlemans – een gedetailleerd beeld van de veranderingen in de lever na infectie. 

Ze ontdekten dat Trypanosoma-infecties de samenstelling van macrofagen in de lever veranderen, waarbij verschillende groepen van cellen werden geïdentificeerd die hun genexpressie veranderden om de infectie te bestrijden. Opmerkelijk is dat na het bestrijden van de infectie de Kupffercellen aanhoudende veranderingen vertonen in de toegankelijkheid en expressie van bepaalde genen, wat de blijvende impact van eerdere infecties op ons immuunsysteem benadrukt. 

Belangrijk is dat de muizen die een eerdere infectie hadden doorgemaakt, beter beschermd waren tegen een volgende infectie met een andere ziekteverwekker, wat suggereert dat een infectie de Kupffercellen van de lever herprogrammeert om toekomstige infecties beter te bestrijden. Met andere woorden, onze infectiegeschiedenis kan van invloed zijn op hoe we in staat zijn om met toekomstige infecties om te gaan dankzij macrofaagherprogrammering. 

Prof. Jo Van Ginderachter zegt, “Door de langetermijneffecten van infecties op levermacrofagen te ontrafelen, opent deze studie nieuwe wegen voor het begrijpen en behandelen van infectieziekten.”

Financiering 

Dit werk werd ondersteund door FWO, ERC, een iBOF-onderzoeksconsortium en het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO). 

Publicatie

Infection history imprints prolonged changes to the epigenome, transcriptome, and function of Kupffer Cells. Musrati, Stijlemans, et al. Journal of Hepatology, 2024. 


Gunnar De Winter

Gunnar De Winter

Science Communication Manager, VIB

 

 

 

Delen

Meest recente verhalen

Onderzoekers van VIB en KU Leuven ontdekken waarom een verandering in één gen de ontwikkeling van onze hersenen kan verstoren

Onderzoekers van VIB en KU Leuven ontdekken waarom een verandering in één gen de ontwikkeling van onze hersenen kan verstoren

Leuven, 4 november 2026 - Waarom zijn onze hersenen kwetsbaarder voor genetische aandoeningen dan die van andere zoogdieren? In de zoektocht naar een antwoord op deze vraag, legden onderzoekers van VIB en KU Leuven een belangrijk stukje van de puzzel bloot. Hun bevindingen, gepubliceerd in het vakblad Developmental Cell, tonen hoe veranderingen in het gen ASPM de ontwikkeling verstoren van jonge hersencellen die nodig zijn om onze hersenen te laten groeien. Zo verklaren de onderzoekers waarom fouten in dit gen microcefalie kunnen veroorzaken, een aandoening waarbij de hersenen en het hoofd kleiner zijn, vaak in combinatie met een verstandelijke beperking. “Onze hersenen ontwikkelen zich anders dan bij andere zoogdieren”, zegt Prof. Pierre Vanderhaeghen (VIB-KU Leuven Centrum voor Neurowetenschappen). “In dit geval wordt een cellulair proces verstoord dat heel belangrijk is voor de ontwikkeling van onze hersenen.”

press.vib.be

Signalen van afweercellen blokkeren maakt verwijderen agressiefste hersentumor makkelijker

Signalen van afweercellen blokkeren maakt verwijderen agressiefste hersentumor makkelijker

Ontdekking door onderzoekers van VIB en KU Leuven wijst op een mogelijke nieuwe behandelingsstrategie

press.vib.be

VIB viert dertig jaar wetenschap en impact

VIB viert dertig jaar wetenschap en impact

Jubileumviering in Antwerpse Koningin Elisabethzaal brengt wetenschappers, ondernemers en beleidsmakers samen en zorgt tegelijk voor twee primeurs

press.vib.be

Over VIB Pers

VIB is een onafhankelijk onderzoeksinstituut dat inzichten in de biologie vertaalt naar impactvolle innovaties voor de samenleving. Het werkt samen met de vijf Vlaamse universiteiten en diverse partners in de biotechsector en doet onderzoek in plantenbiologie, kanker, neurowetenschap, microbiologie, ontstekingsziekten, artificiële intelligentie en meer. VIB verbindt wetenschap met ondernemerschap en stimuleert zo de groei van de Vlaamse biotech. Het instituut draagt bij aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen, zoals nieuwe methoden voor diagnose en behandeling en landbouwinnovaties. 

Meer info op www.vib.be. 

Neem contact op met

Suzanne Tassierstraat 1 9052 Zwijnaarde

+32 9 244 66 11

communications@vib.be

vib.be