Vaccins tegen RSV kunnen bescherming bieden tegen astma
Gent, 28 november 2025 – Onderzoekers van VIB en de UGent, samen met Deense collega’s, tonen aan dat een infectie met het respiratoir syncytieel virus (RSV) bij baby’s het risico op het ontwikkelen van astma 5 keer verhoogt, zeker als de ouders ook astma hebben. De resultaten, gepubliceerd in Science Immunology, wijzen er bovendien op dat de recent ingevoerde bescherming van pasgeborenen tegen RSV het risico op ontwikkelen van astma kan verminderen.
De oorsprong van astma
Zo’n 8% van de kinderen in België heeft astma. Een daling van dat aantal zou een grote gezondheidswinst betekenen voor de bevolking – en zou kinderen én hun ouders veel zorgen kunnen besparen. RSV-vaccins kunnen een belangrijke rol spelen in die vermindering.
“Kinderastma heeft niet één enkele oorzaak,” zegt prof. Bart Lambrecht (VIB-UGent Centrum voor Inflammatieonderzoek en longarts aan UZ Gent), hoofdonderzoeker van de studie. “We zien dat een vroege virale infectie met RSV en allergie bij de ouders op een heel specifieke manier kunnen samenwerken, waardoor het immuunsysteem richting astma wordt geduwd. Het hoopgevende nieuws is dat we dit proces kunnen voorkomen.”
Door gezondheidsgegevens van alle Deense kinderen en hun ouders te combineren met gecontroleerde laboratoriumexperimenten toont het onderzoek aan hoe vroege infectie en erfelijke allergierisico’s samen de ontwikkeling van het immuunsysteem beïnvloeden.
Baby’s die in de eerste levensmaanden een zware RSV-infectie doormaken, vertonen immuuncellen die veel sterker reageren op allergenen, zoals huisstofmijt.
“Erfelijk belaste kinderen vormen veel meer antistoffen tegen allergenen, waardoor de hele reactie nog veel versterkt wordt ”, aldus Lambrecht.
De kracht van preventie
Wanneer pasgeborenen in experimentele modellen beschermd werden tegen RSV infectie, bleven deze schadelijke immuunveranderingen echter uit en kon de ontwikkeling van astma voorkomen worden.
“Nu RSV-preventie mogelijk is, hebben we de kans om niet alleen ziekenhuisopnames van baby’s met ernstige RSV te vermijden, maar ook de lange-termijn longgezondheid van alle baby’s te verbeteren,” zegt prof. Hamida Hammad (VIB-UGent), mede-onderzoeker. “Dit is meer dan een labovinding: het zou jonge ouders moeten overtuigen om te kiezen voor RSV preventie.”
In België worden jaarlijks meer dan 10.000 jonge kinderen opgenomen in het ziekenhuis met RSV, wat tijdens piekperiodes voor grote druk op kinder- en spoeddiensten zorgt. Sinds juni 2024 wordt passieve RSV bescherming met nirsevimab (Beyfortus) terugbetaald voor alle baby’s geboren in het RSV-seizoen. Sinds januari 2025 wordt ook de vaccinatie van zwangere vrouwen tegen RSV terugbetaald. Gevaccineerde moeders beschermen zo hun pasgeboren baby.
“Als preventie van RSV-infecties ook het aantal astmagevallen vermindert, dan kan de winst voor onze gezondheidszorg enorm zijn” besluit Lambrecht.
Publicatie
Maternal allergy and neonatal RSV infection synergize via FcR-mediated allergen uptake to promote the development of asthma in early life. De Leeuw, Justesen, Bosteels, et al. Science Immunology, 2025. DOI: 10.1126/sciimmunol.adz4626
Financiering
Dit werk werd ondersteund door de European Research Council, de Universiteit Gent en het Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek - Vlaanderen (FWO).
Vragen van patiënten
Een doorbraak in onderzoek betekent niet hetzelfde als een doorbraak in de geneeskunde. De verwezenlijkingen van VIB-onderzoekers kunnen de basis vormen voor nieuwe therapieën, maar het ontwikkelingstraject neemt nog jaren in beslag. Dit kan veel vragen oproepen. Daarom vragen we u om in uw reportage of artikel te verwijzen naar het e-mailadres dat VIB hiervoor ter beschikking stelt. Iedereen kan er met vragen omtrent dit en ander medisch gericht onderzoek terecht: patienteninfo@vib.be.
