Klinische proef toont potentieel van osteoporose medicatie voor handartrose

Onderzoekers van het Universitair Ziekenhuis Gent, Universiteit Gent en ​ VIB-UGent Centrum voor Inflammatieonderzoek Gent tonen aan dat antilichaamtherapie effectief kan zijn tegen erosieve handartrose. Het gebruik van het antilichaam denosumab leidt tot positieve bot remodellering en het voorkomen van gewrichtsschade. Ze tonen voor het eerst aan dat structurele schade bij erosieve hand artrose kan afgeremd worden. De resultaten verschijnen in Nature Medicine.

Botten en gewrichten

Het erosieve type van handartrose is een veel voorkomende, inflammatoire vorm van osteoartritis die de gewrichten in de vingers aantast. Hierdoor gaat deze aandoening ​ gepaard met pijn en functie verlies en kan op termijn tot een sterke functionele handicap leiden door aantasting van handfunctie. Hoewel de huidige therapieën de symptomen kunnen verlichten, pakken ze de structurele schade in de aangetaste handen niet aan.

Recent onderzoek suggereert echter dat mensen met erosieve hand osteoartritis ook andere bijkomende problemen ontwikkelen. Over het algemeen zijn hun botten brozer en verliezen ze bot en kraakbeen naarmate de aandoening vordert, zelfs in botten en gewrichten die niet onmiddellijk worden aangetast door de handartrose. Met andere woorden: erosieve handartrose is geen ‘lokale’ ziekte, maar veeleer een ‘systemische’ botaandoening.

Prof. Ruth Wittoek (Universiteit Gent), eerste auteur van de studie: “Het besef dat we te maken hebben met een systemische ziekte heeft ons ertoe aangezet te overwegen dat we mogelijk een behandeling nodig hebben die ook systemisch is. Het antilichaam denosumab wordt al gebruikt voor de behandeling van osteoporose en kanker-geassocieerd botverlies, waardoor het een uitstekende kandidaat is tegen erosieve handartrose.
Prof. Gust Verbruggen (Universiteit Gent), gedeelde eerste auteur: “We anticipeerden dat door osteoporotische medicatie te gebruiken we de structurele schade kunnen afremmen en daarom focusten we op de impact van denosumab op radiografische progressie in erosieve handartrose.”
Prof. Ruth Wittoek, Prof.Gust Verbruggen, en Prof. Dirk Elewaut
Prof. Ruth Wittoek, Prof.Gust Verbruggen, en Prof. Dirk Elewaut

Antilichaamtherapie

Om het potentieel van denosumab te testen, rekruteerden de onderzoekers 100 patiënten met erosieve handartrose, die vervolgens willekeurig werden verdeeld in een behandelings- en een placebogroep – een dubbelblinde, gerandomiseerde, placebo-gecontroleerde studie, die de gouden standaard is voor medische interventie onderzoeken.

Gedurende 48 weken kregen de patiënten elke drie maanden 60 mg denosumab of een placebo. Na die behandelingsperiode vertoonden de mensen die het antilichaam kregen een positieve bot remodellering en minder gewrichtserosie vergeleken met de placebogroep, evenals een betere botmineraaldichtheid in hun wervelkolom. Belangrijk is dat de antilichaambehandeling niet tot meer bijwerkingen leidde.

Prof. Dirk Elewaut (VIB-UGent), senior auteur van de studie: “We leveren een proof-of-concept dat denosumab een waardevol hulpmiddel kan zijn bij de behandeling van erosieve handartrose.Dit is ook de eerste maal dat aangetoond werd dat afremmen van structurele progressie een haalbaar doel is in deze aandoening.”

Deze studie toont aan dat denosumab positieve effecten heeft op erosieve handartritis door bot remodellering en het voorkomen van gewrichtserosie. Dit werk ondersteunt ook het concept dat erosieve handartrose een systemische aandoening die een systemische behandeling vereist.


Publicatie

Wittoek, Verbruggen, et al. RANKL-blockade for erosive hand osteoarthritis: A randomized, placebo-controlled phase 2a trial. Nature Medicine, 2023. Doi: 10.1038/s41591-024-02822-0


Vragen van patiënten

Een doorbraak in onderzoek betekent niet hetzelfde als een doorbraak in de geneeskunde. De verwezenlijkingen van VIB-onderzoekers kunnen de basis vormen voor nieuwe therapieën, maar het ontwikkelingstraject neemt nog jaren in beslag. Dit kan veel vragen oproepen. Daarom vragen we u om in uw reportage of artikel te verwijzen naar het e-mailadres dat VIB hiervoor ter beschikking stelt. Iedereen kan er met vragen omtrent dit en ander medisch gericht onderzoek terecht: patienteninfo@vib.be.


Gunnar De Winter

Gunnar De Winter

Science Communication Manager, VIB

 

Delen

Meest recente verhalen

Winterslaap biedt nieuwe kijk op Alzheimer

Winterslaap biedt nieuwe kijk op Alzheimer

Onderzoekers van VIB en KU Leuven maken eerste single-cell-atlas van een brein in winterslaap wereldwijd publiek

press.vib.be

Onderzoekers van VIB en KU Leuven ontdekken waarom een verandering in één gen de ontwikkeling van onze hersenen kan verstoren

Onderzoekers van VIB en KU Leuven ontdekken waarom een verandering in één gen de ontwikkeling van onze hersenen kan verstoren

Leuven, 4 november 2026 - Waarom zijn onze hersenen kwetsbaarder voor genetische aandoeningen dan die van andere zoogdieren? In de zoektocht naar een antwoord op deze vraag, legden onderzoekers van VIB en KU Leuven een belangrijk stukje van de puzzel bloot. Hun bevindingen, gepubliceerd in het vakblad Developmental Cell, tonen hoe veranderingen in het gen ASPM de ontwikkeling verstoren van jonge hersencellen die nodig zijn om onze hersenen te laten groeien. Zo verklaren de onderzoekers waarom fouten in dit gen microcefalie kunnen veroorzaken, een aandoening waarbij de hersenen en het hoofd kleiner zijn, vaak in combinatie met een verstandelijke beperking. “Onze hersenen ontwikkelen zich anders dan bij andere zoogdieren”, zegt Prof. Pierre Vanderhaeghen (VIB-KU Leuven Centrum voor Neurowetenschappen). “In dit geval wordt een cellulair proces verstoord dat heel belangrijk is voor de ontwikkeling van onze hersenen.”

press.vib.be

Signalen van afweercellen blokkeren maakt verwijderen agressiefste hersentumor makkelijker

Signalen van afweercellen blokkeren maakt verwijderen agressiefste hersentumor makkelijker

Ontdekking door onderzoekers van VIB en KU Leuven wijst op een mogelijke nieuwe behandelingsstrategie

press.vib.be

Over VIB Pers

VIB is een onafhankelijk onderzoeksinstituut dat inzichten in de biologie vertaalt naar impactvolle innovaties voor de samenleving. Het werkt samen met de vijf Vlaamse universiteiten en diverse partners in de biotechsector en doet onderzoek in plantenbiologie, kanker, neurowetenschap, microbiologie, ontstekingsziekten, artificiële intelligentie en meer. VIB verbindt wetenschap met ondernemerschap en stimuleert zo de groei van de Vlaamse biotech. Het instituut draagt bij aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen, zoals nieuwe methoden voor diagnose en behandeling en landbouwinnovaties. 

Meer info op www.vib.be. 

Neem contact op met

Suzanne Tassierstraat 1 9052 Zwijnaarde

+32 9 244 66 11

communications@vib.be

vib.be